EDITORIAL
ARTIGOS
CONTRAPORTADA

Ultimo número á venda
nº 51 primavera 09

SUBSCRIPCIÓN

Subscribirte é a mellor forma de contribuir a espallar e manter a revista

Editorial (andaina 51)

Iniciamos unha nova primavera, a vida transcorre por riba dos nosos afáns, non se enteira da crise, nin dos cambios de gobernos, nin sequera da desesperanza que se acumula nas filas do paro… Ao abrigo desta inquietude cálida que renova a natureza, podemos abrir os armarios das nosas vidas e repasar con calma a historia que levamos acumulada, ver con que nos quedamos e que novidades nos temos que procurar para seguir avanzando… As mulleres que hoxe abrimos as páxinas desta revista chegamos ata aquí coa bagaxe dunha historia, somos herdeiras daquelas sufraxistas que reclamaban o dereito ao voto das mulleres, e tamén das que se manifestaron polo dereito ao divorcio ou a decidir sobre os nosos corpos, pola igualdade salarial, pola equidade no reparto das tarefas domésticas e nos postos de decisión... Ao longo destes anos conseguimos facernos visibles, gañar espazo nas rúas, nos despachos, nas casas... pero sobre todo gañamos espazo no noso interior. Co transcurso de todas estas loitas e discusións feministas nos desprendemos dese bonito vestido de muller doce, submisa, asexual e abnegada e tiramos ao lixo os contos de fadas que nos prometían un príncipe azul para reconstruír os nosos soños sobre unha realidade, tal vez máis gris e máis dura, pero tamén máis libre e máis ampla.
Hoxe nos reivindicamos como persoas e cidadáns, mesmo antes que como mulleres, con iguais dereitos e deberes que o resto da cidadanía. Nos asumimos como seres sexuais, antes que lesbianas ou hétero, ou trans, coa única fronteira que marca o respecto a quen nos acompañe... Nos recoñecemos como traballadoras con capacidade de xerar riqueza, antes que como reprodutoras e coidadoras. Rexeitamos o papel de vítimas pasivas da violencia machista que nos outorgan os medios para reclamarmos parte activa na procura da nosa propia seguridade, física, pero tamén vital..., queremos camiñar tranquilas de noite e de día, na rúa e na casa, no traballo e no lecer. E, por suposto, nos sabemos con igual capacidade para asumir responsabilidades e poder que os homes, a pesar de que hoxe sexan maioritariamente eles os que o detentan.
Pero no balbordo desta crise que é económica, aínda que tamén de valores, xorden voces que desde os púlpitos, desde a rúa ou desde os medios, intentan poñer coto aos nosos desexos de liberdade, ao espazo que temos gañado e ao que aínda nos falta por ocupar. Voces que cuestionan o noso dereito a decidir sobre a maternidade —dereito ao aborto libre e gratuíto, diciamos e seguimos dicindo— ou que non protestan con tanta forza ante os despidos de mulleres coma os de os homes, voces que despois de facer da violencia machista case un reality show, non comprenden que nos manifestemos contra esa malévola concepción da xustiza que reclama cadea perpetua para os asasinos de mulleres, pero non considera punible o asasinato dun homosexual ou non recoñece que exista violación cando a denunciante é unha prostituta...
Non sabemos o que nos deparará o futuro, seguro que non serán poucos os atrancos con que nos atoparemos, os que veñen de vello e os que xurdan ao paso do noso avance, pero camiñamos coa seguridade que nos dá saber de onde vimos e coa mirada posta no futuro cara a onde queremos ir, un futuro no que as diferenzas de sexo, de raza, de lingua ou de relixión non marquen xerarquías, senón que se recoñezan e valoren como fontes de riqueza... Sen dúbida é unha utopía, pero hoxe, cando o medo e a desconfianza avanzan como unha onda imprevisible, convén tamén sacar do armario as utopías e confrontalas co camiño que levamos. Sen metas, sen marcas, sen retos, co noso día a día de traballo e reflexión feminista, construímos esta andaina na que sumamos as nosas voces a todas aquelas outras que soñan co renacer desa primavera.


.

 

 

Principio

Desde o ano 1983 até agora andaina ten as súas páxinas abertas aos debates do feminismo, as denúncias pola discriminación, ao intercambio de experiéncias. Unha revista feita por mulleres feministas desta parte do mundo que se chama Galiza.

ARTIGOS (andaina 51):

Volverán las oscuras golondrinas... (Isaura Graña)
Póñome a facer unha nota sobre as eleccións galegas do 1 de marzo, o novo goberno, o novo parlamento e non sei por que me acorda este verso de Bécquer.
Volverán? Escuras? Andoriñas?
O subconsciente é particular e as asociacións de ideas non sempre teñen explicacións.
Non volverán. Volveron por maioría absoluta e teremos outra vez —case nunca deixamos de ter aquí neste lindo país— goberno do Partido Popular...

A trata de seres humanos (Comunicación de Andaina ao Foro social Galego celebrado do 5 ao 7 de decembro de 2008 en Compostela)
A TRATA DE SERES HUMANOS (TSH) con fins de explotación laboral (na industria do sexo, na agricultura, pesca, téxtil, minas, servizo doméstico, mendicidade, restaurantes), tráfico de órganos, matrimonios servís, noivas-escravas, nen@s soldado en situacións de escravitude ou prácticas semellantes á escravitude ou servidume é unha violación dos dereitos humanos.
É un negocio lucrativo para as redes criminais que se benefician do traballo e os servizos forzados que ocupa o terceiro posto atrás dos negocios das redes...

Acto de homenaxe de Andaina a Lidia Senra
A revista ANDAINA celebrou o pasado día 28 de marzo un encontro-charla-cea de agasallo, recoñecemento e cariño a LIDIA SENRA polo seu traballo ao longo dos anos de loita polos dereitos das mulleres labregas, a defensa da terra e da soberanía alimentaria, así como o seu liderado exemplar á fronte do Sindicato Labrego Galego (SLG), como dirixente do mesmo e para amosar o apoio á continuidade do seu labor...

Cando todo era posíbel: Desmemoria de Andaina (Ana Gloria Blanco Orviz)
Seguramente aqueles foron dos mellores anos da miña vida, pero xa non os recordo ben. As imaxes son confusas e non reflicten un tempo real, senón que mesturan acontecementos, datas, persoas: seis anos como estudante son moitos anos. Incluso terminei coa sensación de fastío, aínda que sempre me encanta volver a pisar as súas rúas e sempre sento que eu tamén pertenzo a esta cidade.
A tradición di que en Santiago os bos anos sempre foron os anteriores á da túa chegada: as grandes folgas de estudantes, as grandes movidas, as caceroladas...

A presente crise económica desde unha prespectiva de xénero (María do Carme García-Negro)
Unha mirada á historia do capitalismo permítenos, nunha primeira observación, coñecer como a súa evolución deseña condicións de crecemento económico desiguais, asimétricas e/ou diversas para os distintos países, os diferentes sectores e subsectores económicos, os diversos estratos de clase traballadora. O exame á luz da perspectiva de xénero tamén fará precipitar diferentes diagnoses e mais propostas de acción na política encamiñada ao logro do cambio social...

Entrevista a Anna Prucka-Mayer (Idoia Elfstrüm)
Anna Pruckamayer ten un bar en Venecia, preto da Ferrovia dei Santa Lucía. No transcurso da entrevista demostra que coñece moi ben a cidade (é veneciana de nacemento así como o son os seus pais e o seu apelido é unha herdanza dun feito histórico, a invasión dos austríacos) e fálanos dos últimos cambios que sufriu a mesma, así como das novas propostas e outras realidades puramente venecianas que son moi afastadas e á vez moi próximas ás doutros lugares que non contan con estas peculiares características.....

Malabaristas da vida en tempos de crise (Zelia Garcia)
O 8 de marzo deste ano estivo dedicado á crise. As mobilizacións da Marcha Mundial das Mulleres fixeron referencia a «como nos afecta ás mulleres esta crise de dimensións múltiples: de traballo, de acceso aos alimentos, enerxética, medioambiental e financeira, consecuencia do sistema capitalista e do neoliberalismo, da avaricia sen límites, da falta de transparencia e de control social que configuran a realidade financeira mundial»....

As redeira da web- Ciberfeminismo (Saleta de Salvador Agra)
Entrelazar os fíos da gran tea do ciberfeminismo condúcenos inexorabelmente a unha diversidade en continuo movemento que nace e se reproduce no firmamento inestábel de Internet. Na nova Telépolis, na cidade edificada sobre o aire que sen territorio fixo arrastra consigo unha transformación nas novas formas de comunicar e de interrelacionármonos, é onde se sitúan as feministas ciber. A súa arañeira emerxe e propágase enroscada no dobre movemento do tecer e do destecer, do facer e do desfacer. ...

Apuntamentos, enlaces e bibliografía sobre a arquitectura de xénero. (Clara Brea)
Desde os anos oitenta a noventa a arquitectura de xénero empeza a destacar, vese así no número de publicacións monográficas dedicadas a mulleres arquitectas e paisaxistas, e no aumento dos encontros, xornadas e congresos que sobre o tema se están a celebrar...

Técnicas de mercado de guerrilla ou pasarela Cibeles (Ana Suárez)
Existe un vizoso novo formato de incursión publicitaria no mundo das empresas, ongs e asociacións. O seu nome é técnicas de mercado ou publicidade de guerrilla e pretende impresionar a través de mensaxes acompañadas de accións singulares ou postas en escena, accións de intriga, impacto, singularidade e altas doses de imaxinación. A asociación Milenta Muyeres de Asturias súmase a este novo formato a través dunha campaña que combina a reivindicación e a moda dando unha nova dimensión ao concepto de home e muller anuncio...

O amor con nome de muller (Guillermina Domínguez Touriño)
H ai, aproximadamente, seis meses, alá polo verán do ano pasado, un primo meu, Alberto, chamoume un día preguntándome se eu coñecía a historia de Elisa e Marcela. Como boa galega, eu respondín cunha nova pregunta, tentando saber para que quería sabelo; díxenlle que si, que facía anos que pretendía seguir esa historia e que sempre me tivera intrigada e curiosa, pero que nunca tiña o tempo preciso para buscar na súa historia, porque esta si que era unha grande historia de amor.s...

Exeria corrector de linguaxe sexista en software libre (Estrela Vilaverde)
A aplicación analiza os textos e ofrece alternativas para un uso non sexista da linguaxe. Detecta os termos que poden considerarse discriminatorios e propón diferentes solucións, ofrecendo varios termos para realizar a escolla máis axeitada ao texto, de forma semellante ao funcionamento das ferramentas de corrección ortográfica ou gramatical. Dentro do proxecto Exeria existe tamén un buscador de termos en rede que pode resolver as dúbidas máis habituais.

Lembranzas dunha época : María, unha vida servindo aos patróns (Patricia e Angélica Comesaña)
Quizais, a historia de María é parecida a tantas outras que tiveron lugar en Galicia a comezos do Século XX. Nacida o 16 de agosto de 1926, se cadra, esta non sexa a data precisa, xa que na súa partida de nacemento consta o 23 dese mesmo mes; e só a memoria de D. Prudencio, cura da parroquia de Valladares, foi quen de darlle unha data de nacemento quizais (im)precisa.

Libros: VV.AA. Fabricado por mujeres, la industria de la confección global y el movimiento por los derechos de las trabajadoras, Bilbao, Editorial Campaña Ropa LImpia-Icaria, 2008 (Dalila Dopazo)
Unhas das manifestacións máis evidentes da globalización económica e da reestruturación empresarial a ela vinculada, é a do sometemento dos/as traballadores/as a condicións de infraemprego e, en ocasións, de cuasi-escravitude.
Tal situación pode observarse en diferentes sectores e afecta a todos os traballadores, se ben no caso das empresas encargadas da confección de roupa e de calzado (sobre todo deportivo) a man de obra é, na súa inmensa maioría, feminina.

Revistas: Semata- Un punto de encontro para os estudos de xénero (Isabel Martínez)
Ao longo dos últimos anos acudimos a unha eclosión de produción en torno a temática do xénero. Diferentes campos, como a socioloxía, a historia, a arte ou os medios de comunicación de masas, centran gran parte do seu traballo no desenvolvemento de estudos e análises neste terreo, amosando o grande abano de posibilidades, a diversidade de estratexias para afrontar o seu estudo e o seu carácter multidisciplinar. .

 

Principio

Contraportada (andaina 51)   

Luísa Villalta

De seguro moitas lembrades a conmoción e a dor provocadas hai agora cinco anos, polo inesperado pasamento desta singular muller galega. A versátil Luísa Villalta falecía moi nova, con apenas 46 anos, na Coruña, a cidade que a vira nacer e á que sempre estivera fonda e intimamente vencellada. Precisamente a esta localidade dedicou os poemarios En concreto (2004) e O Papagaio (2006), aparecidos postumamente.
Apaixonada violinista e profesora deste instrumento, non soubo, ou non quixo, separar dúas das súas grandes paixóns: a música e o verso. Música reservada, aparecido en 1991, sería precisamente o título escollido para o seu primeiro libro de poemas, nas súas páxinas evidénciase unha fonda preocupación polo ritmo e a musicalidade ao tempo que camiñan de mans dadas as formas métricas clásicas e as máis anovadoras estruturas poéticas.
Catro anos despois deu ao prelo Ruído e Rota ao interior do ollo, cos que consolidaba un comprometido e constante labor. Tras anos de traballo, no 2004, recollía o premio Espiral Maior por En concreto, o xurado considerou naquela ocasión que o volume reflectía «un pensamento poético maduro e un equilibrio estilístico entre ou conceptual e o visionario».
Pese a ser voz fundamentalmente lírica, Villalta cultivou con acerto a narrativa, Teoría de xogos (1997) e As chaves do tempo (2001), a dramaturxia, Concerto para un home só (1989), O representante (1990), O paseo das Esfinxes (1991) e As certezas de Ofelia (1999) e o ensaio. Colaborou activamente en revistas e publicacións especializadas e formou parte durante algún tempo da directiva da Asociación Galega de Escritores. Foi ademais unha entusiasta participante en todo tipo de recitais e actos de difusión da nosa poesía.
Desde esta contraportada, as que facemos Andaina cremos xusto lembrar a figura e a obra de quen sen lugar a dúbida foi unha clara representante da concepción global da arte.

 

Para saber máis:
http://www.prazadasletras.org/letras/autores/autor/136/luisa-villalta


 

Principio